Der Zigeunerbaron

1^e akte

Waar eens de oude Barinkay een bloeiende boerderij met landerijen had, wonen nu de zigeuners. De varkensfokker Zsupan voelt zich de heer van het gebied. Barinkay moest na de laatste oorlog met de Turken opgeven, omdat hij geen verdrag met Pasja kon krijgen. Hij is in ballingschap gegaan.

Vandaag komt Sandor de zoon van de banneling samen met de koninklijke gevolmachtigde Camero in een rijtuig naar het gebied om in het kader van een algemene amnestie het oude bezit weer terug te ontvangen. Als getuigen bij het herstellen van oude orde worden Zsupan en de oude zigeunerin Czipra erbij gehaald. Zsupan is het niet eens met deze ontwikkeling, maar als Sandor hem om de hand van zijn dochter Arsena vraagt, komt hij tot rust. Arsena is in het geheim verliefd op Ottokar, de zoon van haar opvoedster Mirabella. Zij stelt als voorwaarde voor het verdrag dat hij toekomstige echtgenoot minstens een baron moet zijn. Camero herkent in Mirabella zijn vrouw, die hij sinds de slag om Belgrado uit het oog was verloren. Ottokar is dus hun zoon.

Sandor weet niet wat hij er van moet denken en gaat naar de kasteelruïne in de buurt. Daar hoort hij Saffi, de pleegdochter van Czipra een oud lied zingen, dat zijn moeder ook altijd voor hem zong. Saffi zal Sandor de weg wijzen. Onderweg zijn ze getuigen van een  ontmoeting tussen Arsena en Ottokar. Woedend hoort Sandor hoe Arsena hem belachelijk maakt. Dan komen de zigeuners en erkennen Sandor als eigenaar van het landgoed en huldigen hem als hun Woiwode (= leger­aanvoerder/hertog)

Daarop roept Sandor Zsupan en zijn mensen bij elkaar en maakt zich bekend als de baron van de zigeuners. Met deze bespotting maakt hij ze heel woedend.

2^e akte

Sandor brengt de nacht in de kasteelruïne door. Hij verklaart Saffi zijn liefde. Hij wil haar aan de mensen als zijn bruid voorstellen. Czipra maant ze om naar de oude schat te oorlogsschat te zoeken, die daar eens verstopt was. Sandor vindt met de hulp van Saffi en Czipra de schat.

Zsupan komt met Ottokar, Arsena en Camero. Zij benijden de gelukkige vinder.  Camero bedenkt zich opeens dat hij ook het ambt van commissaris van de zedenpolitie bekleed. Hij beschuldigt Sandor van oneervolle bedoelingen met Saffi. De beide geliefden roepen de goudvink, nachtegaal en de ooievaars tot getuigen van hun trouwbelofte.

Graaf Homomay komt om soldaten voor de krijgsdienst in Spanje te werven. Per ongeluk worden Zsupan en Ottokar door het  drinken van wervingswijn verplicht om te gaan. Sandor staat zijn schat af voor het vaderland. Terwijl Camero Saffi beschuldigt van zedeloos gedrag, onthult Czipra de ware identiteit van Saffi. Zij is de dochter van de laatste Turkse pasja. Sandor vindt dat hij dit adellijk kind niet waardig is en meldt zich ook vrijwillig aan als soldaat.

3^e akte

De Spaanse oorlog is voorbij en de teugkerende troepen worden geestdriftig ontvangen. Sandor Barinkay heeft zich op het slagveld voorbeeldig gedragen en heeft een adelsbrief ontvangen. Ook de schat heeft hij teruggekregen. Als kostbaarste geschenk krijgt hij Saffi als bruid van de autoriteiten. Omdat Sandor Zsupan op het slagveld heeft gered, willigt hij het verzoek van Sandor namens Ottokar in, als deze om de hand van Arsena vraagt. Alleen de commissaris van de zedenpolitie blijft met lege handen achter en gaat met pensioen.

Vertaald door Arno vanuit een CD-boekje